BOSNA-HERSEK HAZİRAN AYI GÜNDEMİ
Zeynep Çınar
Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi
Bosna-Hersek Yüksek Temsilci Krizi
10 Mayıs’ta Christian Schmidt’in Bosna-Hersek Yüksek Temsilciliğinden istifa etmesinin ardından Barış Uygulama Konseyi (PIC) Christian Schmidt’in halefini seçmek için harekete geçti. Bu kapsamda PIC, 3-4 Haziran’da Başkent Saraybosna’da bir toplantı gerçekleştirdi. Ancak toplantıda yeni temsilci adına bir mutabakat sağlanamadı. Öyle ki diplomatik kaynaklara göre ABD, İtalyan Diplomat Antonio Zanardi Landi’yi desteklerken kimi Avrupa devleti bu önerinin karşısında durdu. Dolayısıyla toplantı sonucunda ortak bir noktaya varamadılar. Bu durumun ardından ABD’nin Saraybosna Büyükelçiliği X hesabından “hayal kırıklığı” yaşadıklarına dair bir paylaşımda bulundu. Bu paylaşımına Avrupalıların destek olmayarak PIC’nin işleyişine engel olduğunu ve bu durumda ABD’nin Bosna-Hersek’teki kendi görevini, durumunu gözden geçirdiğini ve toplantının sonucunu not ettiğini de belirterek eklemede bulundu. Fakat ABD’nin bu paylaşımına rağmen halefi seçilene kadar görevini sürdüren Schmidt toplatı sürecinin verimli geçtiğini ancak bir sonuç alınamadığını ve bu ayın sonuna kadar PIC’nin bu müzakere sürecini devam ettireceğine dair bir beklentisi olduğunu söyledi. 
Ejderhalar Yeşil Sahada
12 Haziran günü Bosna-Hersek Milli Takımı (Ejderhalar), Kanada Milli Takımı ile karşı karşıya geldi. Bu karşılaşmada büyük bir tutkuyla oynadıkları bu maçta Bosna-Hersek’ten Jovo Lukić, 21. dakikada gol atarak ülkesini bir adım Kanada’nın önüne geçirdi. Fakat oyuna tutunan Kanada, ikinci yarının 78. dakikasında gol atarak Bosna-Hersek’i yakaladı. Maç boyunca her iki takımın da oyundan düşmeyerek bizlere güzel bir maç izlettiklerini söyleyebiliriz. Ancak 18 Haziran günü İsviçre ile karşı karşıya gelen Bosna-Hersek, 4-1 skorla maalesef ki maçtan yenik bir şekilde ayrıldılar. Söz konusu maçın ikinci yarısında her iki taraftan da art arda goller ağlarla buluştu. Nefes kesici bu maçta yenilgi alan Bosna-Hersek, B Grubunda 3. sıraya düştü. Bosna-Hersek gruptaki son maçını, 24 Haziran’da Katar ile oynayarak gerçekleştirecek. Bosna-Hersek’in gruptaki bu son maçında da tutkuyla oynayacağından hiç şüphe duymayarak kazanacakları bir maç geçirmelerini en samimi duygularla tüm Türkiye olarak beklemekteyiz.
Bosna’da “İnsan Avına” Çıkan Avrupalılara Yeni Soruşturma
Yugoslavya’nın dağılması sırasında Saraybosna Kuşatması dönemine ilişkin ortaya çıkan “insan avı” vakası İtalya’da yeniden gündeme geldi. İtalya’da, savaş yıllarında sivilleri hedef alan keskin nişancı faaliyetlerine katıldığı öne sürülen İtalyan bir aristokratı İtalyan Yargısı incelemeye başladı. Araştırma kapsamında adı geçen kişinin silah koleksiyonuna sahip olduğu ve daha önce de silah ruhsatları nedeniyle yetkililerin dikkatini çektiği yargı kaynaklarından sızan bilgilerle ortaya çıktı. İtalyan Yargısı, şüphelinin geçmişteki faaliyetleri ve ortaya atılan suçlamalarla ilgili incelemelerini sürdürdüğünü belirtti. Olayların yeniden gündeme gelmesinde önemli rol oynayan İtalyan yazar Ezio Gavazzeni’nin, Saraybosna’daki korkunç “insan avı” üzerine yaptığı araştırmalar ve yargıya sunduğu bilgiler bu araştırma kapsamında oldukça etkili oldu. Gavazzeni, araştırma kapsamında bazı tanıkların ifadelerine başvurulduğunu ve döneme ilişkin yeni detayların ortaya çıkabileceğini ifade etti.
ANALİZ
Bugün hala Bosna-Hersek Yüksek Temsilcisini ortak bir kararla seçemiyor ve Dayton Düzenini tartışıyoruz. Bosna-Hersek’te yaşanan tüm acıların sorumluları elbette sorgulanmalı ve cezalandırılmalıdır. Fakat, belki kendimizi de sorgulamalıyızdır. Zira bugün uluslararası kamuoyu olarak ne kurduğumuz düzende bir istikrar sağlayabiliyoruz ne de ülkedeki ayrılıkçı söylemlerin önüne geçebiliyoruz. Belki bu noktada takındığımız tavrı değiştirmeliyizdir. Edin Džeko’nun mektubunda yazdığı gibi “Saraybosna, Roma ya da St. Louis, nerede yaşarsanız yaşayın; ister Müslüman, ister Musevi, ister Katolik, ister Ortodoks olun. Nereden geldiğinizi asla unutmayın. Bosnalısınız” cümlelerin ruhundan hareketle “insan avına” bulaşmış kimilerini cezalandırdıktan sonra sürekli geçmişteki acıları hatırlatmak yerine, Bosna-Hersek’in bütünlüğüne daha çok vurgu yapmalıyız. Geçmişteki acıları öne çıkarmak, bütüncül Bosna kimliğine zarar vererek ayrılıkçılara alan açmaktadır. Futbol gibi alanları işlevselleştirerek kapsayıcı bir Bosna-Hersek kimliğini belirginleştirmeliyiz. Elbette ki geçmişin acılarından ders alarak…
Zeynep ÇINAR
KAYNAKÇA
- Haber – 05.06.2026- “Bosna Hersek’te Yeni Yüksek Temsilcinin Seçimi Konusunda Uzlaşı Sağlanamadı” başlıklı haber – Anadolu Ajansı.
- Haber- 12.06.2026- “Edin Dzeko Bosna Hersek’teki Çocuklara Yazdı”- Hürriyet.
- Haber- 17.06.2026- “Bosna insan safarisi: İtalyan soyluya ‘keskin nişancı’ soruşturması” başlıklı haber – OdaTV.
