RUBASAM

EKONOMİ ANALİZİ / 29 MART 2021

Mert ÜNSAL

Mert Ünsal

Bu çalışma, 29 Mart 2021 ile başlayan haftanın makroekonomik analizini yapmak  ve Türkiye’yi ilgilendiren bazı politik ve ekonomik verileri değerlendirerek  öngörülerde bulunmak amacı ile hazırlanmıştır.

Geçen Haftaya Bakış: Küresel piyasalarda ABD 10 yıllık tahvil faizinin 19  Mart’ta %1,75’e çıkmasının ardından FED Başkanı Powell ve diğer yetkililerin  enflasyona dair görüşlerini tekrarlamaları ile faizler %1,67’ye kadar geriledi. Elbette ABD 10 yıllık tahvil faizinin gerilemesi küresel piyasalarda olumlu  algılanmasına rağmen Dolar Endeksi(DXY)’nin son 4 ayın en yüksek seviyesine  çıkması risk iştihanı düşürdü. DXY’deki bu yükseliş ile gelişmiş ve gelişen ülke  paralarında düşüşler yaşandı.

ABD Başkanı Biden’ın danışmanlarının 3 Trilyon Dolara kadar ulaşabilecek uzun  vadeli bir program hazırladıklarına dair haberler piyasalarda yeni umutların  filizlenmesine neden oldu. Programla ekonominin desteklenmesi, gelir  eşitsizliğinin ve karbon emisyonlarının azaltılması hedeflendiği belirtildi.

FED Başkanı Powell, ekonomik toparlanmanın genel olarak beklenenden daha  hızlı ilerlediğini ve güçleniyor gibi göründüğünü ifade etti. FED Başkanı, Senato  Bankacılık Komitesi’ nde yaptığı sunumda, “Uzun vadeli tahvil faizlerinde son  dönemde yaşanan artıştan endişe duymuyorum” dedi.

ABD Başkanı Biden “Çin lider ülke konumuna gelmek istiyor, benim  gözetiminde bu yaşanmayacak.” şeklinde konuştu.

Almanya, virüs tedbirleri kapsamında karantinayı 18 Nisan’a kadar uzatırken,  İngiltere medyasında “Üçüncü dalga korkusuyla” yurtdışı seyahat  kısıtlamalarının Temmuz ayına kadar uzatılacağı yönünde haberler yer aldı.

İtalya’da Draghi liderliğindeki hükümet, Covid – 19 salgınının ekonomi  üzerindeki olumsuz etkilerine karşı 32 Milyar Euro tutarında yeni bir ekonomik  yardım paketi açıkladı.

Süveyş kanalında yan dönen ve kanalı tıkayan gemi nedeniyle aksayan trafik, ham  petrol emtiasında fiyatların 61 Dolar seviyelerine gelmesine neden oldu.

Tesla CEO’su Elon Musk, Bitcoin kullanılarak Tesla marka araçların satın  alınabileceğini açıkladı. Musk, kazanacağı bitcoinleri başka bir para birimine  çevirmeyeceğini de belirtti.

Yurt içinde ise geçtiğimiz hafta sonu TCMB Başkanı değişikliği sonrasında  TCMB’nin son dönemde uyguladığı sıkı para politikasının gevşetilebileceği  beklentisi ile Türk varlıklarında volatilitenin artığı gözlendi.

ABD Hazine Bakanı Yellen ve FED Başkanı Powell Birlikte Konuştular: ABD  Temsilciler Meclisi Finansal Hizmetler Komitesi’nin sorularını yanıtlayan Yellen  ve Powell, piyasalarda yükselen varlık değerlemelerinin henüz alarm nedeni  olmadığı konusunda hemfikir olduklarını beyan ettiler. Bunun yanında her iki  yönetici de ABD ekonomisi Covid-19 salgınından toparlanırken finans  sektörünün istikrarından emin olduklarını belirtti.

AB Türkiye ile Pozitif Gündemi Sürdürmek İstiyor: AB Konseyi Başkanı Charles  Michel, “Türk makamlarıyla muhtemelen Nisan ayında Türkiye’ye bir ziyaret için  temas halindeyiz.” derken, AB liderler zirvesi bildirisinde AB’nin Türkiye ile  kademeli, orantılı ve geri dönülebilir şekilde iş birliğini geliştirmeye hazır olduğu  kaydedildi.

Bunun yanı sıra, AB’nin Dışişleri ve Savunma Bakanı konumundaki Dış İlişkiler  ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Borrell, Türkiye’nin Doğu Akdeniz’de

gerilimi düşürme adımlarını memnuniyetle karşıladıklarını, ancak bu adımların  devam etmesi gerektiğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Sözcüsü İbrahim Kalın ABD’li Mevkidaşı ile Görüştü:  Cumhurbaşkanlığı Sözcülüğünden yapılan açıklamaya göre, görüşmede Türkiye ABD ikili ilişkilerinin seyri başta olmak üzere Suriye, Libya, Irak gibi bölgesel  konular ve Covid-19 ile mücadele ele alındı. Türkiye ve ABD arasındaki yakın  müttefiklik ilişkilerinin karşılıklı saygı çerçevesinde ortak çıkar ve stratejik  önceliklere odaklanan bir zeminde ilerlemesi gereğinin altı çizilen görüşmede, iki  ülke arasında anlaşmazlık unsuru olan S-400 ve F-35 gibi konuların yapıcı bir  angajmanla çözüme kavuşturulması için ortak çaba sarf edilmesinin önemi  vurgulandı.

Değerlendirme : Geçtiğimiz hafta hem AB hem de ABD cenahından kısmen ılımlı  açıklamalar geldiği görülmektedir. Bahse konu beyanların ABD-Çin, ABD Rusya ve ABD-İran arasındaki gerilimli sürece paralel olarak sarf edildiği göz  önüne alındığında, batı cephesinin Türkiye’yi yanlarında tutma çabası içinde  oldukları düşünülmektedir. Buna ilaveten Türkiye’nin kararlı ve tutarlı bir şekilde  izlediği göç politikasının da özellikle Almanya’nın etkisiyle AB çevrelerinde  ülkemize yönelik kısmi bir pozitif hava oluşturduğu değerlendirilmektedir.

Petrol Fiyatları Konjonktürel Baskı Altında: Dünya genelinde Covid-19 salgının negatif etkileri petrol fiyatlarına baskı yapıyor. İngiltere ve Almanya’nın da içinde  olduğu bazı Avrupa ülkeleri, vakalar arttıkça kısıtlayıcı tedbirleri uzatıyor veya  yeniden uyguluyor.

Güney Doğu Asya’da da talebin durağanlaştığı görüşü hakim ve 2021 sonuna  kadar Covid-19 öncesi seviyelere yükselmesi beklenmiyor.

Ortadoğu’da yaşanan siyasi gerilimler de Brent Petrol’ de baskı oluşturuyor.  Meksika Devlet Başkanı Obrador’ un petrol arzını günlük 2 milyon varile

çıkaracağını söylemesi ve Asya piyasalarından gelen düşük talebin geçen hafta  gelen satışlar üzerinde önemli etkisinin olduğu görülüyor.

Talep endişeleri petrolde yaşanan son ralliyi durdururken yatırımcılar, küresel aşı  dağıtımları ve ay başında imzalanan son ABD teşvik paketi sayesinde daha uzun  vadeli görünüm için hala iyimser.

Önümüzdeki hafta OPEC+, Mayıs ayındaki petrol arzı politikasını belirlemek için  1 Nisan’da toplanacak. OPEC + üyeleri halen Nisan sonunda bitmesi planlanan  üretim kesintileri ile fiyatları desteklemeye devam ediyor.

TCMB Başkan Değişikliğinin İç ve Dış Piyasalardaki Etkisi: TCMB’deki başkan  değişikliğinin ardından gerçekleşen ilk işlem günü olan 22 Mart Pazartesi günü  BIST100 Endeksi %9,79’luk değer kaybı yaşayarak 1379 seviyesine kadar  geriledi. Haftayı da 1382’den kapattı. Dolar / TL kuru, %9’a yakın bir yükselişle  günü 7,80 haftayı da 8,13 seviyesinden kapattı. Tahvil piyasalarında da benzer bir  satış dalgası gözlemledi. Gösterge tahvil faizi 3 puan artışla %18,91  seviyelerinden ve uzun tahvil faizi 4,8 puan artışla %18,89 seviyelerinde kapanış  yaptı. Önceki haftayı 307 seviyesinde kapatan 5 yıllık ülke risk primi (CDS) ise  132 baz puan yükselerek 439 seviyesine kadar sert bir yükseliş yaşadı. Haftayı da  451 ile kapattı.

Öte yandan, ünlü kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, TCMB’nin yeni  başkanının faiz oranlarını düşürmeye başlaması ve para piyasalarında yeniden  karışıklık yaratması halinde Türkiye’nin kredi notunu düşürebileceği uyarısında  bulundu.

S&P ise, TCMB başkanının aniden görevden alınmasının liranın düşmesine yol  açmasının ardından Türkiye’nin sermaye kontrollerini uygulama riskinin arttığını, Türkiye’de son dönemde yaşanan gelişmelerin ödemeler dengesinde riskler  oluşturabileceğini açıkladı.

Moody’s de Merkez Bankası Başkanı Ağbal’ın politika faizini 200 baz artırarak  %19’a yükseltmesinden yalnızca iki gün sonra görevden alınmasının, Bankanın  yüksek enflasyonu dizginlemek için attığı ve kredibilitenin yeniden inşa edilmesi yönündeki bu adımın sağlayacağı olumlu gelişmeleri tersine çevirdiğini ve döviz  kuru üzerinde yeniden baskı oluşması riskini artırdığını savundu.

Değerlendirme : TCMB’nin yeni yönetiminin para politikasındaki yol haritası netleşene  kadar iç piyasa araçlarındaki volatilitenin yüksek kalmasının beklenebileceği  düşünülmektedir.

Vatandaşlarımız Dövize Geri Dönmeye Başladı: TCMB tarafından haftalık olarak  yayımlanan verilere göre 19 Mart ile biten haftada yurtiçi yerleşiklerin döviz  mevduatı 2,2 Milyar Dolar artarak 232,5 Milyar Dolara yükseldi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan: “Battık Diyenlere İnanmayın”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AK Parti 7. Olağan Kongresi’ nde  ekonomiye yönelik açıklamalarda bulundu. Cumhurbaşkanı Erdoğan piyasalarda  yaşanan dalgalanmaların gerçeği yansıtmadığını söyledi.

Sn. Cumhurbaşkanı “Siz içeride birilerinin “battık, bittik, yıkıldık, öldük” diye terane  tutturduğuna, kendi ülkelerini kötüleme yarışına girdiklerine bakmayın” dedi ve  vatandaşlardan TL varlıklarına ve finans araçlarına yatırım çağrısında bulundu. Cumhurbaşkanı Erdoğan “Ülkemize yatırım yapan uluslararası yatırımcılara ise,  Türkiye’nin gücüne ve potansiyeline güvenmeleri çağrısında bulunuyorum. Son  bir kaç gündür piyasalarda yaşanan dalgalanmalar, Türkiye ekonomisinin  temellerini, gerçek dinamiklerini, taşıdığı potansiyeli ve yarınını kesinlikle  yansıtmıyor. Kamu maliyesi ve finans sektöründeki göstergeler, gelişmiş ve  gelişmekte olan pek çok ülkeye göre daha sağlam bir yapıya sahip olduğumuza  işaret ediyor.” şeklinde konuştu.

Döviz ve Yabancı Yatırımcıların Geçen Hafta Türkiye Piyasalarındaki İşlemleri:

TCMB tarafından haftalık olarak yayınlanan verilere göre, 19 Mart’ta Merkez  Bankası brüt döviz rezervleri, 1 Milyar 234 Milyon Dolar artışla 53 Milyar 898 Milyon Dolara çıktı. Brüt döviz rezervleri, 12 Mart’ta 52 Milyar 664 Milyon Dolar seviyesindeydi.

Söz konusu dönemde altın rezervleri, 315 Milyon Dolar artarak 38 Milyar 948 Milyon Dolardan 39 Milyar 263 Milyon Dolara geldi.

Böylece Merkez Bankasının toplam rezervleri, geçen hafta bir önceki haftaya  kıyasla 1 Milyar 549 Milyon Dolar artarak, 91 Milyar 612 Milyon Dolardan 93 Milyar 161 Milyon Dolara yükseldi.

12-19 Mart 2021 haftasında yurt dışı yerleşik yatırımcılar reel olarak 60,4 Milyon  Dolarlık hisse senedi ile 472,2 Milyon Dolarlık Devlet İç Borçlanma Senedi  (DİBS) aldı.

Yılbaşından beri yurt dışı yerleşikler, toplam 156 Milyon Dolarlık hisse senedi ile yaklaşık 1,443 Milyon Dolarlık DİBS alımı yaptı. Yurt dışı yerleşikler böylelikle  2021 yılında toplam 1,599 Milyon Dolarlık menkul kıymet alımı gerçekleştirmiş  oldu.

Son 1 yıllık süre zarfında yurt dışı yerleşikler 3,306 Milyon Dolarlık hisse senedi satışı ve 900 Milyon Dolarlık DİBS alımı gerçekleştirirken menkul kıymet  piyasasından 2,406 Milyon Dolar tutarında yabancı çıkışı oldu.

Hisse senedi piyasasında yabancıların payı 19 Mart 2021 itibariyle %45,2 olurken  önceki haftada bu oran %44,9 seviyesindeydi. 2020 yılı kapanışında %49 olan  yabancı payı 1 sene öncesinde ise %60,6 idi.

Bunun yanı sıra, bu hafta ülkemizi ilgilendiren önemli ekonomik paritelerin  izleyecekleri yön şu şekilde tahmin edilmektedir:

Dolar Endeksi (DXY): Geçtiğimiz haftayı önemli bir yükselişle 92,72  seviyesinden kapatmıştır. Grafiğine bakıldığında “çanak-kulp formasyonu”  yaptığı görülmektedir. Önümüzdeki hafta bir süre yatay gittikten sonra yönünü  yeniden yukarı çevirmesi kuvvetle muhtemeldir. Bu durumda 93,12-93,40  bölgesini hedeflemesi mümkündür. Haftalık vadeyi kapsayacak tarzda aşağı  yönlü hareket izlemesi beklenmemekte olup, kısa süreli geri çekilmelerin  düzeltme mahiyetinde kalması ve 92,50’nin altında kapanışlar yapmaması  beklenmektedir.

EUR/USD: DXY ile ters korelasyon içinde olan parite, geçen hafta ciddi bir geri  çekilme ile 1,1796 seviyesinden kapanış yapmıştır. Önümüzdeki hafta da aşağı  yönlü hareketi sürdürebileceği değerlendirilmektedir. Bu durumda 1,1782 altında

günlük kapanışlar yapması halinde düşüş ivmesi hız kazanacak ve 1,17 seviyesine  doğru gerileyebilecektir. Haftalık vadeyi kapsayacak tarzda bir yukarı yönlü  hareket izlemesi beklenmemekte olup, tepki yükselişi mahiyetinde hareketler  olabileceği değerlendirilmektedir.

Brent: Brent Petrol geçtiğimiz hafta yatay bir seyir izleyerek 64,47 seviyesinden  haftalık kapanış yapmıştır. Önümüzdeki hafta da bir süre yatay hareketinde devam  edip ardından geri çekilmesi muhtemeldir. 63,78 Altında günlük kapanışlar  yapması halinde düşüş ivmesi hız kazanacak ve 60 seviyesine doğru  gerileyebilecektir. Yukarı yönlü hareketlerde ise, 65,20-66,76 bölgesindeki direnç  seviyelerine gidebilmesi ve bu bölgeden yönünü tekrar aşağı çevirmesi mümkün  görülmektedir.

Ons Altın: Geçtiğimiz hafta yatay bir seyir izleyerek 1732 ile haftayı  tamamlamıştır. Önümüzdeki hafta için 1750 seviyesi kritiktir. Bu seviye üzerinde günlük kapanışlar yapması halinde 1800 bölgesine doğru kontrollü bir yükseliş  izleyebilir. Şayet kritik destek seviyesi altında kalırsa da 1700 seviyelerine kadar  geri çekilmesi mümkündür. Ancak buraları test ettikten sonra yönünü yeniden  yukarı çevireceği öngörülmektedir.

Bitcoin (BTC): Geçtiğimiz hafta BTC 56000 seviyesinden haftalık kapanış  yapmıştır. Bu seviye üzerinde kaldıkça ilk etapta 58000 direncini ve burayı da  aşarsa 62000 seviyelerini hedefleyebilir. Aşağı yönlü hareketlerde ise 50000  seviyesine kadar alan vardır.

Bilgilerinize saygı ile arz olunur.

S.Mert ÜNSAL

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ